انگور

درخت انگور گیاهی بسیار قدیمی است که مصری ها پنج هزار سال قبل از میلاد آن را می شناختند. موطن اصلی انگور آسیای صغیر و ایران بوده و هم اکنون نیز به صورت وحشی و نیمه وحشی در این مناطق دیده می شود.

مقدمه

درخت انگور گیاهی بسیار قدیمی است که مصری ها پنج هزار سال قبل از میلاد آن را می شناختند.  موطن اصلی انگور آسیای صغیر و ایران بوده و هم اکنون نیز به صورت وحشی و نیمه وحشی در این مناطق دیده می شود. انگور از نظر ميزان توليد يكي از مهمترين ميوه هاي دنيا و ايران است . ايران يكي از كشورهاي عمده ي توليد كننده ي كشمش است و از نظر ميزان توليد بعد از كشورهاي آمريكا و تركيه قرار دارد. مهمترين استان هاي توليد كننده انگور عبارتند از خراسان، قزوين، آذربايجان شرقي و آذربايجان غربي.

 

ارقام انگور

انگور بی دانه سفید، بی دانه قرمز، شانی، سیاه، سیاه ملحی، سنجری، ریش بابا، عسگری و ... .

 

مشخصات ظاهری

انگور درختچه ای است بالا رونده که به کمک پیچک های خود به سهولت از موانع و درختان مجاور بالا می رود و درازای آن به 10 الی 15 متر می رسد ساقه آن گره دار و برگ هایش متناوب دارای دمبرگ دراز، شامل 5 لوب دندانه دار به رنگ سبز تیره در سطح فوقانی پهنک کرک دار و مایل به سفید در سطح تحتانی پهنک است. گلهایی کوچک و مجتمع به صورت خوشه مرکب دارد. کاسه گل آن 5 دندانه، جام آن مرکب از 5 گلبرگ آزاد و 5 پرچم می باشد. میوه آن سته و گوشت دار است و پس از رسیدن دارای طعم شیرین ملایم و رنگ های متفاوت به تناسب نژادهای مختلف می گردد. عمر درخت انگور به طور متوسط75 تا 80 سال است.

 

نیاز سرمایی

انگور براي بيداري از خواب زمستانه به 2 تا 3 ماه سرماي زمستاني نيازمند است براي ارضاي اين نياز سرمايي دمايي بين 7+ تا 15- درجه سانتي گراد به مدت 2 تا 3 ماه لازم است.

نیاز سرمایی مو 500-100 ساعت دمای کمتر از 7 درجه سانتی گراد برآورد شده است ولی این نیاز در بعضی ارقام 2000 ساعت می باشد.

 

آب و هوا

در آب و هوای نسبتاً ملایم تابستانی انگورهای زود رس در صورتی که در شیب های جنوبی کاشته شوند، می توانند محصول بدهند. بیش از همه فعلاً در آب و هوای نیمه گرمسیری و ملایم نیمکره شمالی با آب و هوای مدیترانه ای کاشته می شوند که سرمای زمستانی نداشته باشند. با وجود این اغلب واریته های آن در مقابل سرمای زمستانی به خوبی مقاومت می کنند. انگور به سرمای شدید زمستانی اهمیتی نمی دهد ولی برای گیاه این مهم است که بهار و تابستان گرم و آفتاب داشته باشد بادهای شدید به انگور بیش از سرما می توانند صدمه بزنند.

در بهار به محض اینکه هوا از 10 درجه سانتیگراد بالا صفر بیشترشد گیاه رشد را شروع می کند.

این درخت در هوای معتدل گرم بهتر از نقاط دیگر رشد می‌کند در نقاط سرد باید آن را در مقابل آفتاب کاشت. در زمین های قابل نفوذ و گرم، بهتر از زمین های رسی و مرطوب رشد کرده و محصول می‌دهد.

 

فاصله کاشت درختان

نهال های تهیه شده در چاله‌های حفر شده با فواصل روی ردیف 2 متر و بین ردیف 3 متر کشت خواهند شد جهت تأمین رشد خوب در سال اول بهتر است در 30 سانتی متری قعر چاله ها مقداری کود پتاسه و فسفاته و مقداری کود حیوانی با خاک مخلوط گردد. بعد از کاشت بلافاصله  آبیاری انجام می‌شود در صورت امکان این آبیاری بصورت سنتی انجام شود تا خاک کاملاً با ریشه ها تماس حاصل نماید.

 

هرس در انگور

هرس به منظور ازدیاد قدرت باردهی و پخش محصول بین کلیه شاخه ها انجام می شود به طوری که هم میوه مرغوب گردد و هم از قدرت درخت کاسته نشود. خوشه انگور روی شاخه های علفی تولید شده در همان سال ظاهر می شود و این شاخه ها روی بازوهایی که در اثر هرس باقی گذارده ایم ظاهر می شود.  تعداد جوانه هایی که روی هر بازو نگاه می داریم بسته به قدرت بوته و شاخه و همچنین واریته مو متفاوت است. بدیهی است که اکثر شاخه هایی که به صورت پاجوش یا نرک روی تنه و اطراف آن ظاهر می شود میوه ده نبوده و باید حذف شوند.

 

آبیاری

آبیاري در مرحله تشكیل گل آذین ( قبل از باز شدن گل ها)، تشكیل گل آذین (معمولا اوخر فروردین تا اواخر اردیبهشت بسته به رقم و منطقه كشت ) اتفاق مي افتد. هر درخت انگور در روش جوي پشته ايي تقريباً100ليتر آب در هفته نياز دارد.

 

کوددهی

1. اوره500کیلوگرم در هکتار

2.سوپر فسفات 500کیلوگرم در هکتار

3. کود حیوانی30تن در هکتار

4.برای درختانی که در حال حداکثر میوه دادن هستند250کیلو سولفات پتاسیم در سال

 

آفات

کرم  برگخوار انگور

در مناطقی که خسارت این آفت شدید باشد سم پاشی در 2 موقع مفید و موثر واقع می شود:

 در بهار  به محض باز شدن جوانه ها و قبل از  گل همراه با اولین مبارزه ، شیمیایی علیه  سفیدک انگور .
 
در پاییز بعد از برداشت محصول قبل از آنکه  لاروهای زمستان گذران به پناهگاه خود بروند.  در مورد انگورهای پاییزه و دیر رس این سم پاشی نتیجه چندانی نمی دهد .

 

بیماری ها

بیماری سفیدک داخلی مو

لکه های زرد کمرنگ بدون حاشیه مشخص در روی برگهای جوان که قطر آنها تقریبا نیم سانتی متراست. این لکه ها بتدریج بهم پیوسته می شوند و سطح وسیعی از برگ خشک ونکروزه می شوند. در سطح زیرین همین لکه ها اسپورانژیوفورها و اسپورانژهای قارچ به صورت کرکهای خاکستری یاسفیدرنگ تشکیل می گردند.

مبارزه

زهکشی تاکستان به منظور کاهش رطوبت هرس سر شاخه های آلوده جمع آوری و زیر خاک کردن یا سوزاندن برگ ها استفاده از واریته های مقاوم استفاده از قارچکشهای کاپتان زینب مانب و محلول بوردو.

 

برداشت انگور

در دوره ای که میوه از لحاظ فیزیولوژیکی آماده برداشت شدن می باشد، یکی از مهمترین عوامل تعیین کننده زمان برداشت انگور قیمت آن در بازار می باشد. انگور در زمان برداشت باید کیفیت مناسب را داشته باشد.

برداشت میوه باید صبح زود و یا عصر و در زمانی که هوا خنک باشد، انجام گیرد. برداشت باید با قیچی یا پاقوی تیز انجام شده و دم خوشه را باید تا حدامکان بلند باشد. در زمان جابجایی باید خوشه ها را با دم خوشه بلند نموده و از تماس دست و یا هر وسیله دیگری با حبه ها جلوگیری نمود. بایستی حبه های نارس و آسیب دیده را بدون صدمه دیدن سایر حبه ها حذف شوند.