معایب و محاسن پیوندزنی

پیوند نوعی تکثیر غیر جنسی است که در آن قطعه ای از قسمت هوایی گیاه را روی شاخه یا ریشه ی گیاه دیگر به نحوی قرار میدهند که هردو باهم جوش خورده و به زندگی ادامه میدهند.

پیوند نوعی تکثیر غیر جنسی است که در آن قطعه ای از قسمت هوایی گیاه را روی شاخه یا ریشه ی گیاه دیگر به نحوی قرار میدهند که هردو باهم جوش خورده و به زندگی ادامه میدهند. سمت هوایی یا بالای محل پیوند را که دراثر رشد شاخ و برگ،گیاه جدیدی تولید میکند پیوندک و قسمتی که پیوندک برروی آن قرار میگیرد و ریشه دارد ، پایه مینامند.
پیوند،معایب و محاسنی دارد.از معایب روش پیونداین است که نتیجه انجام این عمل بندرت همه خواسته هارا تامین نمیکند و گاهی محلی از ساقه گیاه که پیوند درآن قسمت انجام گرفته،حجیم میشود. اما تولیدکنندگان حرفه ای نهال، به دلیل فواید مختلفی این روش رابه صورت گسترده در تولید درختان میوه انجام میدهند. محاسن پیوند عبارتند از:

  الف:حفظ ویژگی یک کلون

 ازدیاد به روشهای دیگر غیر جنسی ،مانندقلمه،خوابانیدن شاخه و جزاینها در بسیاری از گیاهان، از جمله بیشتر درختان میوه، مقدور نیست، زیرا قلمه اینگونه درختان به آسانی ریشه نمی دهند.از سوی دیگر، چون در روش کشت بذر تفرق صفات پیش می آید، نمیتوان انتظار داشت که گیاهان بدست آمده از کشت بذر شبیه پایه مادری خود باشند. پس در این مواقع به اجبار از روش پیوند استفاده می شود.
 ب)استفاده از مزایای ترکیب پایه و پیوندک

 هریک از ارقام درختان ، درشرایط خاصی رشد میکنند، وبا تغییر شرایط، قسمتی از توانایی خود را برای تولید از دست میدهند. در بیشتر مواقع، برای اینکه بتوانیم رقم خاصی از یک درخت را در شرایط مختلف از نظر نوع خاک، اقلیم وسایر عوامل محیطی پرورش دهیم،لازم است پایه مناسب این را پیدا کنیم و رقم مورد نظر را روی آن پایه پیوند کنیم.امروزه پایه های متعدد با ویژگیهای گوناگون ،از درختان میوه شناسایی و پرورش داده شده اند،که با انتخاب آنها میتوانیم به اهداف خود در تولید میوه دست یابیم.
 ج)تغییر رقم درخت

 ممکن است به دلایلی لازم باشد که رقم درختان باغ خود را تغییر دهیم.برای نمونه،پایین بودن کیفیت و بازار پسند نبودن،پایین بودن عملکرد،خود بارورنبودن رقم موجود ونیاز به رقم گرده دهنده و جز اینها.برای رفع این موانع،میتوانید از روش پیوند روی سرشاخه های درختان موجود برای تغییر رقم درختان،استفاده کنید.

د)کوتاه کردن دوره نونهالی

 معمولا درختانی که از طریق کشت بذر تولید میشوند،دوره نونهالی طولانی تری دارند، یعنی،دیرتر بار میدهند، اما این دوره در درختان پیوندی کوتاهتر است.زیرا پیوندک را از شاخه های بالای درخت که سن بیولوژیکی آنها بیشتر است،انتخاب میکنند.

 

 

 

ه)تشخیص بیماریهای ویروسی

 گاهی برای تشخیص برخی از ویروس های عامل بیماری گیاهی از روش پیونداستفاده میشود.بعضی از ارقام یا گونه درختان، حساسیت بیشتری نسبت به بیماریهای ویروسی دارند.

این نوع گیاهان را گیاهان شاخص مینامند. با پیوند کردن پایه یا پیوندک آلوده روی گیاه نشانگر،میتوانید از وجود آلودگی اطلاع پیدا کنید.برای مثال،از گیلاس زینتیبه عنوان گیاه شاخص،جهت تشخیص آلودگی ویروسی هلو،آلو،بادام و زردآلواستفاده میشود.
 ز)ترمیم بخشهای آسیب دیده

درختان میوه،گاهی در اثر برخورد ابزار و ماشینهای کشاورزی،تغذیه جوندگانی مانند موش و خرگوش،عوامل مولد بیماری و یا ناسازگاری پایه با پیوندک اسیب میبینند.برای ترمیم این گونه صدمات،میتوان از برخی روش های پیوند،مانند،پلی استفاده کرد.

ح)تامین گرده ی کافی در درختان دو پایه

 در مورد درختان دو پایه،مانند پسته،میتوان شاخه نر را روی درخت ماده پیوند زد تا هرسال برای باروری،گرده کافی تولید نماید.

 


ط)جوان کردن درختان مسن

 درختانی که پیر هستند و یا خیلی کم میوه میدهند،میتوان با انجام عمل پیوند جوان کرد و وادار به باردهی نمود.

 

 


 ی)استفاده تجملاتی

 گاهی باغدار مایل است که چند گل یا چند میوه را روی یک درخت داشته باشد،برای مثال انواع رز یا انواع زردآلو،گوجه،آلوو هلو را روی یک درخت داشته باشد.